Welkom op Vlaardingenleest.nl, boekrecensie De zin van het leven - Fokke Obbema






De zin van het leven - Fokke Obbema





Scala aan opvattingen over de essentie van ons bestaan?



Volkskrantjournalist Fokke Obbema werd in 2017 getroffen door een hartstilstand. Hij was twee dagen lang klinisch dood, maar kon daarna zijn leven weer oppakken. In september 2018 publiceerde hij in zijn krant een artikel over die hartstilstand en de periode erna. Deze ervaring riep bij Obbema existentiële levensvragen op. Hij interviewde veertig mensen om enigszins houvast te krijgen. Volgens Matthijs van Nieuwkerk de beste interviewserie van 2018.

Het aangrijpende artikel over zijn hartstilstand maakte veel los bij de lezers. Na zijn herstel ondernam Obbema een zoektocht. Hij zocht niet zozeer naar een eensluidend antwoord op grote vragen als: wat is de zin van het leven, het nut van de dood, is religie ergens goed voor. Daarop is nooit een definitief antwoord te geven. Hij zocht wel naar gedachten die hem houvast zouden kunnen bieden tegen de chaos en willekeur die zich plotseling in zijn leven had aangediend. Vragen die uit het besef van sterfelijkheid voortvloeien, stelde de auteur aan mensen met zeer verschillende achtergronden. Van filosoof tot vastgoedondernemer, van cabaretier tot vogelexpert, van Zuidas-advocaat tot bergbeklimmer, van astrofysicus tot kunstenaar. Hij wilde een zo breed mogelijk scala aan opvattingen verkennen.

De geïnterviewden zijn heel verschillend in hoe zij in het leven staan, hoe ze aankijken tegen leven en dood en wat zij van anderen verwachten. Elke geïnterviewde heeft een eigen kijk op ‘de zin van het leven’.

“Geleidelijk bleken zich twee hoofdcategorieën gesprekspartners af te tekenen: mensen die uit zichzelf en vaak vanaf hun jeugd naar de essentie van het bestaan hadden gezocht, veelal filosofen, schrijvers en religieuzen; en mensen die in zulk zwaar weer terecht waren gekomen dat zij zich, net als ik, ertoe genoodzaakt hadden gezien,” constateert Obbema in het boek.

Schrijver A.L. Snijders ziet geen ‘zin van het leven’. Hij haalt de Russische schrijver Nabokov aan die het leven beschouwt als een ‘spleetje licht tussen twee eeuwige perioden van duisternis’. Over de zinloosheid van ons leven blijkt Snijders zelfs ronduit verheugd.

Voor Zuidas-advocaat Pieter Riemer staat voorop dat hij een enorme drang heeft om er te zijn. Praten over de zin van het leven vindt hij daarom niet erg relevant. Maar wel de vervolgvraag: is er een bepaalde manier waarop je zou moeten leven?

Socioloog Christien Brinkgreve zegt: “Ik denk dat alle vragen over zin of betekenis momenteel nodig zijn als tegenwicht tegen het overwegend materialistische denken – het idee dat het alleen maar over de economie gaat. De vraag naar de zin van het leven is van belang, omdat hij verwijst naar waarden die ons helpen te bepalen: wat doet er echt toe? Je ziet momenteel een grote behoefte aan bezinning. Ik verwacht geen terugkeer van de oude religies, maar de behoefte waarin ze voorzagen, is er nog.”

De bundeling van de interviews, met daaraan toegevoegd het artikel uit september 2018 en een epiloog rond zeven inzichten die Obbema opdeed tijdens de gesprekken, heeft geleid tot een waardevol, fijn geschreven boek. Omdat er geen eensluidend antwoord komt, reikt dit boek veel stof tot nadenken aan.

Raymond van der Laan (Zaanstreek, 1968) is al sinds de jaren tachtig op bierontdekkingsreis. Hij deelt zijn fascinatie graag met de lezers van het Volkskrant Magazine en op zijn blog





Fokke Obbema (1962) is journalist bij de Volkskrant. Hij was chef van de economieredactie en correspondent voor Frankrijk, redacteur buitenland over zowel China als Europa, boekenredacteur en commentator van de krant geweest. Sinds september 2018 is hij – naast commentator - redacteur zingeving bij de Volkskrant.

De zin van het leven is in september 2019 verschenen bij Uitgeverij Atlas Contact. Het boek telt 368 pagina’s en kost € 22,99. Het is ook als e-book te koop.










Waardering:






Boekbespreking door Wies Groeneveld

email mij

Gepubliceerd: 15-11-2019